De toekomst tijdig in familiebedrijf brengen

Masterclass: Toekomst familiebedrijven bij BDO haaglanden

Dat er veel behoefte is aan informatie over de organisatie rond familiebedrijven bleek uit de grote animo. Twee groepen van ongeveer veertig deelnemers werden bij BDO accountants gastvrij ontvangen. “Ik heb wel wat te doen.” Was één van de reacties van de deelnemers na afloop van de masterclass bij BDO accountants over familiebedrijven. Een beeld van herkenning was er bij de deelnemers over de problemen die kunnen ontstaan als de harmonie binnen het familiebedrijf ontbreekt.

De toekomst van het familiebedrijf

Voor een familiebedrijf is niets zo belangrijk als harmonie en continuïteit op de lange termijn. De adviseurs van BDO kijken daarom over de jaarcijfers en de fiscale structuur heen en werken aan een totaalvisie. Het gaat in de toekomst voor de volgende generatie om financiële onafhankelijkheid, ontwikkelingsmogelijkheden en maximale bewegingsvrijheid. De boodschap van Joost Vat en Ed van de Vijver in de masterclass van BDO was helder. Dit gaat niet vanzelf. Juist in familiebedrijven is het vaak goed om externe adviseurs naar de continuïteit in de toekomst te laten kijken.

Meer dan cijfers

De accountants van BDO zijn in de praktijk naast adviseur ook vertrouwenspersoon. Door opleidingen en ervaring zijn ze deskundig op het gebied van de kenmerkende dynamiek tussen eigenaar, bedrijf en familie. De doorlopende afweging van bedrijfsbelangen en familiebelangen vraagt om speciale ondersteuning. Dat dit nodig is blijkt uit het feit dat familiebedrijven gemiddeld slechts 27 jaar bestaan.
Dit is tegenstrijdig met het beeld dat familiebedrijven veel langer bestaan.

Familiebedrijvenmodel

BDO heeft een familiebedrijvenmodel ontwikkeld. Ze zijn daarbij geïnspireerd door de bekende portrettenmuren bij familiebedrijven. Via het model brengt BDO familiebedrijven én haar behoeften in kaart. Centraal staan de belangrijkste stakeholders: de familie, de familie-eigenaren, de directie en de onderneming. Onomstotelijk vormen zij de kern van elk familiebedrijf waarbinnen het juiste evenwicht gehandhaafd moet worden. Om deze kern heen krijgen de belangrijkste thema’s in een familiebedrijf een plek. Op haar website stelt BDO de familiebedrijvenmonitor beschikbaar. Een vragenlijst waarmee bedrijven worden geholpen een beeld te schetsen van de situatie. Deelnemers van de masterclass hadden deze lijst al ingevuld. Het beeld dat voor hen geschetst werd, was herkenbaar.
Veel genoemd werden de eigendomskwestie, noodopvolging/continuïteit en besluitvorming. Belangrijk is ook om de Governance goed in te richten. Zorg dat je weet waar je aan toe bent als het goed gaat, maar zorg ook voor het scenario wanneer het minder gaat. Laat je bijvoorbeeld niet verrassen op het moment dat er sprake is van noodopvolging. Regel dat goed!

Mastertips

  • Tip nummer 1: Parallelle planning tussen levenscyclus familie en levenscyclus onderneming is belangrijk.
  • Tip nummer 2: Regel tijdig opvolging en noodopvolging.
  • Tip nummer 3: Niet bang zijn voor ruzie als je het maar weer goed maakt.
  • Tip nummer 4: Richt de Governance goed in. Dit geeft duidelijkheid en voorkomt verrassingen.
  • Tip nummer 5: Laat je dwingen tijdig de toekomst in je bedrijf te brengen.
  • Tip nummer 6 : Advisering is meer dan fiscaal en juridisch. Ook de emotionele kant vraagt aandacht. Laat je in het proces coachen door deskundigen.

Eigenaar

Wie is of wordt de eigenaar van het familiebedrijf? Die vraag is vaak aan de orde. Wat is wijsheid? BDO maakt onderscheid tussen eigendom, zeggenschap en leiding. Is er een Raad van Bestuur, zijn er aandeelhouders? Deze vragen zijn bepalend voor waar je als familie in het bedrijf staat. Een extern toezichtsorgaan kan een bedrijf helpen op een objectieve manier beslissingen te nemen. Aan de andere kant hebben ondernemers ook ondervonden dat toezicht van buiten vertragend op de besluitvorming kan werken. De adviseurs van BDO denken graag mee over de structuur waarin eigendom, zeggenschap en leiding het beste kan worden vormgegeven.

Harmonie en continuïteit familiebedrijf

BDO is oprichter van het Nederlands Centrum voor het Familiebedrijf en staan nog steeds aan de wieg van veel ontwikkelingen. De belangrijkste vraag blijft: wat wil je als familie? Het gaat dan niet om de kille juridische en fiscale aspecten. Er moet allereerst gezorgd worden voor duidelijkheid en harmonie. Zaken als opvolging en wanneer dat moet plaatsvinden, moeten tijdig besproken worden. Anders loop je achter de feiten aan en kan het voortbestaan van het bedrijf onverwachte en onnodige schade oplopen. Je moet de toekomst tijdig in het bedrijf brengen. Harmonie betekent dat er een wens is om het bedrijf succesvol te continueren.
Aan het einde van de masterclass kregen de deelnemers het boek ‘Het geheim van het familiebedrijf’ mee naar huis. In het boek van BDO staan successtory’s van de tien oudste Nederlandse familiebedrijven. In het boek staat het volgende citaat: “Elk familiebedrijf is bijzonder. De doorlopende afweging van bedrijfsbelangen speelt een grote rol en daarom werken we op een bijzondere manier met familiebedrijven samen; met hart voor de zaak en oog voor de familie.”

De opmerking aan het einde van de middag “Ik heb heel wat te doen” zegt iets over de mogelijkheden die er zijn om de harmonie en continuïteit in het familiebedrijf te waarborgen.

Banner-link-Masterclass-De-als-instrument-voor-samenwerking-tussen-ondernemers