Bedrijfsovername financiering - verslag masterclass

Tips voor bedrijfsovername financiering

Wat komt er allemaal kijken bij een bedrijfsovername? Welke vormen van financiering zijn er allemaal beschikbaar? En waar beoordelen banken nu precies een kredietaanvraag op? In vergaderlocatie Soester Duinen in Soest organiseert Hét Ondernemersbelang de Masterclass Bedrijfsovername & Financiering.

Terwijl de laatste voorbereidingen voor de presentatie worden getroffen, maken deelnemers aan de masterclass in de vergaderzaal van Soester Duinen alvast kennis met elkaar. Sommigen kennen elkaar al. “Heb ik jou recent niet daar en daar gesproken?”

Dan is het tijd om plaats te nemen achter de
in U-vorm opgestelde tafels. Na woorden van welkom gaat Roland Hoekstra van start met een korte toelichting op het programma. Zelf zal hij het eerste deel, over bedrijfsovername, verzorgen en zijn collega Geert Hoedjes neemt het deel over financieringen voor zijn rekening.

Kansen en bedreigingen financiering bedrijfsovername

Voordat Hoekstra zijn kennis en expertise met de groep deelt, wil hij graag weten wie er precies voor hem zitten, waarop de vijftien deelnemers zich kort voorstellen. Daarna start de masterclassleider met een verkenning van kansen en bedreigingen bij de koop of verkoop van een onderneming. Wat de kansen zijn? Er zijn veel Management Buy In-kandidaten in de markt die doorgaans ervaring meebrengen. Er is veel geld in de markt vanuit participatiefondsen. Hoewel ondernemers zich dat misschien niet realiseren, zijn er veel kopers in de markt.

Maar er zijn ook bedreigingen. Denk aan het grote stuwmeer van verkopers dat door de huidige marktomstandigheden niet op de markt is. “Waarde zit in de toekomst”, benadrukt Hoekstra. “Eeuwigdurende verdienmodellen bestaan niet. Blijf daarom innoveren en investeren in uw onderneming.”

“Eigen vermogen is van belang voor de bank, maar zegt niet zoveel over waarde van onderneming”

Bedrijfsovername financieren uit Eigen Vermogen

Aan de hand van een korte casus legt hij de groep uit hoe lastig het kan zijn de waarde van een onderneming te bepalen. Hij schetst de situatie van bedrijf A en B, waarin onder meer de componenten eigen vermogen, kasstroom en winst onderling van elkaar verschillen. “Welk bedrijf is meer waard?”, vraagt Hoekstra. Een aantal deelnemers kiest voor bedrijf A. “Waarom?”, wil Hoekstra weten. “Meer eigen vermogen”, zo wordt geredeneerd. “Maar is dat
 een goed criterium?”, vraagt de spreker zich af. Hij licht duidelijk toe waarom factoren als kasstromen en vreemd vermogen ook van belang zijn. “Eigen vermogen is van belang voor de bank, maar zegt niet zoveel over waarde van onderneming. Free cash flow (vrije geldstroom) is een belangrijk begrip op basis waarvan je de waarde van je onderneming kunt bepalen.”

Bij een overname is het van belang goed te kijken naar het risicoprofiel van een onderneming, benadrukt Hoekstra. Hoe zit het met het trackrecord van de onderneming? In welke fase van de levenscyclus zitten producten of diensten? Met de spreiding van activiteiten? De merknaam? De reputatie? En met de afhankelijkheid van afnemers, leveranciers of het management? “Niet zelden is de directeur-grootaandeelhouder de spil om wie alles in de organisatie draait. Iemand die zich in dat opzicht op de borst klopt. Ik probeer te laten zien dat dit in het perspectief van een overname juist niet slim is en de aantrekkelijkheid verlaagt.”

Schaapjes op het droge

Na een kort gesprek tussen spreker en deelnemers vervolgt Hoekstra zijn verhaal over transacties in het midden- en kleinbedrijf, de EBIT-maatstaf, overtollige liquiditeiten
en rentedragend vreemd vermogen. Al snel is het weer tijd voor een casus van een succesvolle overname met een participatiefonds. Moeder en zoon runnen een succesvol automatiseringsbedrijf, waar ze samen via een holding in zitten. Maar, moeder is 65 en wil graag stoppen. De reeds participerende zoon wil met een broer verder.

Een speciaal daarvoor opgerichte koopholding koopt aandelen van de werkmaatschappij. Moeder en de reeds werkzame zoon cashen, terwijl beide zoons samen met
een participatiefonds via een koopholding investeren in
 de voortgang van het bedrijf. Wijze van financiering: de helft via de bank (MKB borgstellingsregeling), een deel door het participatiefonds en een deel door verkopers. “Vragen?” “Dit ziet er wel heel mooi uit”, vindt een van de deelnemers. “Toch is dit een real life-case en de bank heeft de bank tegen zeer scherpe condities gefinancierd vanwege de verdeelde financiering”., antwoordt Hoekstra, terwijl achterin de zaal de lunch alvast wordt klaargezet.

“Vinden er op dit moment eigenlijk overnames plaats?”, wil iemand weten. “Jazeker”, zegt de presentator en hij laat een sheet zien met recente opdrachten. “Hoe zit het met jullie bemiddelingskosten?”, vraagt een ander zich af. “Dat kan uurtje-factuurtje of op basis van een succesfee. De meeste ondernemers kiezen voor het eerste, omdat we bij een fee natuurlijk hoger gaan zitten. Hier is immers sprake van gedeeld risicodragerschap: gaat de deal niet door, dan krijgen we niks.”

“Cash is King is nu actueler dan ooit”

Heerlijke lunch

Tijdens de heerlijke lunch van tomatensoep, rijkbelegde broodjes en vers vruchtensap vertelt deelnemer Louis Ouwerkerk dat hij de masterclass “erg interessant” vindt. Hij heeft al tientallen jaren een subsidieadviesbureau. “Ik word binnenkort 65 en ben gewoon eens benieuwd naar de mogelijkheden van verkoop.”

Als iedereen na een halfuur verzadigd en verkwikt aan tafel plaatsneemt, gaat Geert Hoedjes van start met deel twee. “Cash is King is nu actueler dan ooit”, trapt hij af. “Cash is nu eenmaal de noodzakelijke smeerolie. Maar, het economische tij zit natuurlijk niet zo mee.” Hij wijst op de wereld van kredietverstrekkers, “die veel groter is dan uitsluitend banken. Daarnaast zijn er tal van verschillende financieringsvormen. Goede alternatieven zijn bijvoorbeeld participatiemaatschappijen en informal investors.”

Verborgen kapitaal

Hoedjes behandelt verschillende andere financieringsvormen, zoals commercial finance, NEOS Business Finance en het online beursplatform NPEX. “Maar”, zegt de presentator, “denk ook bijvoorbeeld aan optimalisatie van het werkkapitaal. Dat is een vaak onderbelichte vorm. We komen geregeld veel verborgen kapitaal tegen.” “Maar hoe pak je dat optimaliseren dan aan?”, wil iemand weten. Hoedjes legt uit dat in bijvoorbeeld een handelsonderneming vaak met te grote voorraden wordt gewerkt ten opzichte van de omzet die wordt gemaakt. “Door minder voorraad aan te houden, optimaliseer je je werkkapitaal.”

Waar beoordeelt een bank of investeerder kredietaanvragen eigenlijk op, snijdt Hoedjes een nieuw thema aan. “Onder meer de achtergrond van de kredietnemer is van belang”, legt hij uit. “Wie is het? Hoe ziet zijn cv eruit? Maar ook zaken als het businessplan, het investeringsplan en de cijfermatige onderbouwing – denk aan exploitatiebegroting, balansprognose en kasstroomoverzicht – doen ertoe.”

Na een korte casus en een bedrijfsfilmpje spreken de presentatoren de wens uit dat de masterclass nuttig is geweest voor deelnemers. En dat was ie zonder meer, zegt Aart Vierhout achteraf. “Ik weet wel iets van
de verkoop en overname van ondernemingen. Ik heb al geregeld aan de onderhandeltafel gezeten. Wat ik sterk vond aan deze sessie is dat de belangrijkste punten werden behandeld en goed zijn uitgelegd.”